OʻZBEK XALQ DOSTONLARIDA DINIY-AXLOQIY QADRIYATLARNING BADIIY TALQINI

Authors

  • Abdullayeva Latofat Husanovna Author

Keywords:

xalq dostoni, diniy qadriyat, axloqiy qadriyat, badiiy talqin, folklor, maʼnaviyat, komil inson, halollik, adolat, sabr, saxovat, vafodorlik, ota-onaga hurmat, xalq pedagogikasi, tarbiya.

Abstract

Mazkur maqolada oʻzbek xalq dostonlarida diniy-axloqiy qadriyatlarning badiiy talqini tahlil qilinadi. Xalq ogʻzaki ijodining yirik janri boʻlgan dostonlarda insonparvarlik, halollik, adolat, sabr-toqat, mehr-oqibat, saxovat, ota-onaga hurmat, vaʼdaga sadoqat kabi fazilatlarning badiiy ifodasi ilmiy asosda yoritiladi. Shuningdek, "Alpomish", "Goʻroʻgʻli", "Kuntugʻmish", "Ravshan" singari dostonlar misolida qahramonlar xarakteri orqali diniy-axloqiy qadriyatlarning shakllanishi va ularning xalq maʼnaviyati rivojidagi oʻrni tahlil etiladi. Maqolada xalq dostonlarining yosh avlodni maʼnaviy barkamollik, vatanparvarlik va ezgulikka yoʻnaltirishdagi tarbiyaviy imkoniyatlari ham ochib beriladi. Tadqiqot natijalari xalq dostonlarida aks etgan diniy-axloqiy qarashlar bugungi kunda ham oʻzining ilmiy va amaliy ahamiyatini saqlab qolayotganini koʻrsatadi. Ushbu merosni chuqur oʻrganish milliy oʻzlikni anglash, maʼnaviy qadriyatlarni asrash va barkamol avlodni tarbiyalashda muhim omil boʻlib xizmat qiladi.

References

1.Qur'oni karim. – Toshkent: Hilol-Nashr, 2021.

2.Imom al-Buxoriy. Al-jome' as-sahih. – Toshkent: Hilol-Nashr, 2019.

3.Imom Muslim. Sahihi Muslim. – Toshkent: Hilol-Nashr, 2020.

4.Mirzayev T. Alpomish (ilmiy nashr). – Toshkent: Sharq, 2010.

5.Mirzayev T. Go'ro'g'li turkumi. – Toshkent: Tamaddun, 2011.

6.Mirzayev T. Xalq baxshilarining epik repertuari. – Toshkent: Fan, 1979.

7.Zarifov H. O'zbek xalq dostonlari haqida tadqiqotlar. – Toshkent: Fan, 1973.

8.Jirmunskiy V. M., Zarifov H. O'zbek xalq qahramonlik eposi. – Moskva: Goslitizdat, 1947.

9.Jo'rayev M. O'zbek folklorshunosligiga kirish. – Toshkent: Fan, 2017.

10.Sarimsoqov B. O'zbek folklorining janrlar tarkibi. – Toshkent: Fan, 1984.

11.O'zbek xalq ijodi. Alpomish. – Toshkent: G'afur G'ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi.

12.O'zbek xalq ijodi. Kuntug'mish. – Toshkent: G'afur G'ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi.

13.O'zbek xalq ijodi. Ravshan. – Toshkent: G'afur G'ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi.

14.O'zbek xalq ijodi. Go'ro'g'li. – Toshkent: G'afur G'ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi.

15.Karimov I. A. Yuksak ma'naviyat – yengilmas kuch. – Toshkent: Ma'naviyat, 2008.

16.Mirziyoyev Sh. M. Yangi O'zbekiston strategiyasi. – Toshkent: O'zbekiston, 2021.

17.O'zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi. – Toshkent: Adolat, 2023.

18.O'zbekiston Respublikasi Prezidentining ma'naviy-ma'rifiy sohani rivojlantirishga oid farmon va qarorlari.

19.O'zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi O'zbek tili, adabiyoti va folklori instituti ilmiy to'plamlari.

20.O'zbek folklori ocherklari. – Toshkent: Fan, 1988.

Downloads

Published

2026-07-22