RAQAMLI DUNYO VA KIBER-PSIXOLOGIYA: SHAXSNING VIRTUAL MUHITDAGI PSIXOLOGIK TRANSFORMATSIYASI VA UNING ILMIY-NAZARIY TAHLILI
Keywords:
kiber-psixologiya, raqamli dunyo, virtual muhit, internet-bog'liqlik, onlayn norasmiylik effekti, raqamli mahalliylar, raqamli muhojirlar, Men-konsepsiyasi, kiberbulling, FOMO sindromi, klipcha fikrlash, media-savodxonlik, raqamli giyohvandlik, ijtimoiy tarmoqlar, axborot jamiyati.Abstract
Ushbu ilmiy maqolada zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari sharoitida shakllanayotgan yangi psixologik fenomen — kiber-psixologiya muammolari tizimli ravishda tahlil qilinadi. Kiber-psixologiya inson va raqamli texnologiyalar o'rtasidagi o'zaro ta'sirni, xususan, shaxsning virtual muhitdagi xulq-atvori, emotsional holati va ijtimoiy o'zini-o'zi anglashini o'rganuvchi zamonaviy fan sohasi sifatida ko'rib chiqiladi. Maqolada "raqamli mahalliylar" (digital natives) tushunchasi, onlayn muhitdagi "norasmiylik effekti", internet-bog'liqlik fenomeni, hamda ijtimoiy tarmoqlarning shaxs "Men-konsepsiyasi"ga ta'siri xorijiy va mahalliy tadqiqotlar asosida yoritilgan. Shuningdek, yoshlar orasida kuzatilayotgan kiberbulling, FOMO sindromi va raqamli giyohvandlik kabi muammolarning oldini olish borasida amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.
References
1.G'oziyev E.G'. "Umumiy psixologiya". – Toshkent, 2010-yil. (Shaxs psixologik strukturasi va ijtimoiy-psixologik moslashuv masalalari bo'yicha.)
2.Karimova V.M. Shaxs psixologiyasi. – Toshkent: Fan, 2015-yil. (Shaxsning ijtimoiy muhitga moslashuvi va "Men-konsepsiyasi" masalalari bo'yicha.)
3.Shoumarov G'.B. "Oila psixologiyasi". – Toshkent: "Sharq", 2010-yil. (Oilada bolaning ilk ijtimoiylashuvi masalalari bo'yicha.)
4.Suler J.R. The Online Disinhibition Effect // CyberPsychology and Behavior. – 2004. – Vol. 7, No. 1. – P. 321–326.
5.Young K.S. Internet Addiction: The Emergence of a New Clinical Disorder // CyberPsychology & Behavior. – 1998. – Vol. 1, No. 3. – P. 237–244.
6.Turkle S. Alone Together: Why We Expect More from Technology and Less from Each Other. – New York: Basic Books, 2011. – 384 p.
7.Prensky M. Digital Natives, Digital Immigrants // On the Horizon. – 2001. – Vol. 9, No. 5. – P. 1–6.
8.Yoqubxo'jayeva M. Pedagogik psixologiya va psixologiyani o'qitish metodlarida raqamli avlod va psixologik himoya // Science and Education. – 2026. – Vol. 7, No. 5. – B. 312–319.




United Kingdom
Germany
France
Uzbekistan
Türkiye
Kazakhstan
Kyrgyzstan
Turkmenistan
Azerbaijan
India
Republic of Korea
Japan
United States of America
Kosovo
Italy
Spain
Poland
Netherlands
Belgium
Sweden
Norway
Finland
Denmark
Switzerland
Austria
Czech Republic
Hungary
Romania
Bulgaria
Greece
Portugal