BARQAROR SHAHAR HARAKATLANISH REJALARINI AMALGA OSHIRISHNING ASOSIY OMILLARI, MAVJUD TO‘SIQLAR VA ULARNI BARTARAF ETISH MEXANIZMLARI: KOPENGAGEN TAJRIBASI ASOSIDA SAMARQAND SHAHRI UCHUN ILMIY-TAHLILIY YONDASHUV

Authors

  • Toshtemirov Bobur Rovanovich SDTU Arxitektura kafedrasi o‘qituvchisi. Author

Keywords:

barqaror shahar harakatlanishi, barqaror shahar harakatlanishi rejasi, shahar transporti, Kopengagen tajribasi, Samarqand shahri, jamoat transporti, transport integratsiyasi, piyodalar infratuzilmasi, velosiped transporti, aqlli transport tizimi, shaharsozlik.

Abstract

Mazkur maqolada barqaror shahar harakatlanishi rejalarini ishlab chiqish va amalga oshirishga ta’sir etuvchi institutsional, iqtisodiy, ijtimoiy hamda hududiy omillar tahlil qilinadi. Tadqiqotning asosiy maqsadi Kopengagen shahrida barqaror transport siyosatini amalga oshirish tajribasini o‘rganish va uning Samarqand shahrining shaharsozlik sharoitlariga moslashtirish imkoniyatlarini aniqlashdan iborat. Tadqiqotda ilmiy adabiyotlarni tahlil qilish, qiyosiy tahlil, tizimli yondashuv va muammolarni guruhlash usullaridan foydalaniladi. Tahlil natijasida barqaror shahar harakatlanishini rivojlantirishga to‘sqinlik qiluvchi asosiy omillar sifatida transport va hududiy rejalashtirishning o‘zaro muvofiqlashmaganligi, shaxsiy avtomobillarga yo‘naltirilgan harakatlanish modeli, moliyaviy resurslarning cheklanganligi, piyodalar va velosipedchilar infratuzilmasidagi uzilishlar hamda transport siyosatini baholash uchun zarur ma’lumotlarning yetarli darajada tizimlashtirilmaganligi ajratib ko‘rsatiladi. Samarqand shahri uchun jamoat transporti, piyodalar harakati, velosiped infratuzilmasi, tarixiy shahar hududlarini muhofaza qilish va raqamli transport boshqaruvini yagona rejalashtirish tizimida birlashtirishga asoslangan takliflar ishlab chiqiladi. Maqola xulosalari barqaror harakatlanish siyosatini mahalliy sharoitga moslashtirish va uning natijadorligini o‘lchash uchun amaliy asos bo‘lib xizmat qilishi mumkin.

References

1.Peters, N. V., Reisch, L. A. (2025). Drivers of and barriers to Sustainable Urban Mobility Plan implementation: Lessons from Copenhagen. Case Studies on Transport Policy, 20, 101417. https://doi.org/10.1016/j.cstp.2025.101417

2.Okraszewska, R., Volquart Peters, N., Reisch, L. A., Flechtner-Mors, M., Kamphuis, C. B. M., Wendt, J., Scheller, D. A., Konsur, K., Żukowska, J., PEN Consortium. (2022). Sustainable Urban Mobility Plans: Implementation Process and Indicators to Evaluate Effects on Physical Activity. European Journal of Public Health, 32(Supplement 4), iv101–iv106. https://doi.org/10.1093/eurpub/ckac069

3.Rupprecht Consult. (2019). Guidelines for Developing and Implementing a Sustainable Urban Mobility Plan. Second Edition. European Platform on Sustainable Urban Mobility Plans. Rasmiy manba: https://www.eltis.org/mobility-plans/sump-guidelines

4.European Commission. (2013). A Concept for Sustainable Urban Mobility Plans. Communication from the Commission, COM(2013) 913 final. Brussels: European Commission.

5.European Commission. (2021). The New EU Urban Mobility Framework. Communication from the Commission, COM(2021) 811 final. Brussels: European Commission.

6.Egamova, M., & Matyokubov, B. (2023). Improving the energy efficiency of the external walls of residential buildings being built on the basis of a new model project. Евразийский журнал академических исследований, 3(3), 150-155.

7.Pulatovich, M. B. (2021). Energy Efficient Building Materials for External Walls of Residential Buildings Physical Properties of Heat. International Journal of Culture and Modernity, 9, 1-11.

8.Pulatovich, M. B. (2021). Analysis of underground projects of energy-efficient residential buildings. International Journal of Culture and Modernity, 9, 12-18.

9.Inatillayevich, G. O., & Pulatovich, M. B. (2021). Analysis of Underground Projects of Energy Efficient Low-Rise Residential Buildings Built on Highly Flooded Soils. International Journal on Integrated Education, 4(9), 96-102.

10.Salomovich, T. E., & Pulatovich, M. B. (2026). SOLVING A FINITE DIFFERENCE ONE-DIMENSIONAL PROBLEM USING THE PROGONKA METHOD BASED ON AN IMPLICIT SCHEME. IMRAS, 9(2), 24-30.

11.Khasanovich, I. N., & Sindarovich, U. A. (2020). Foreign Experience of Architecture of Water and Entertainment Health Institutions. JournalNX, 7, 07-52.

12.Khasanovich, I. N. (2023). Development of SPA (Sanus per aquam) zones in water facilities. Central Asian journal of arts and design, 67.

13.Рахманова, М., Юлдашева, М., & Ибрагимов, Н. (2018). Жилые дома террасного типа на сложном рельефе для районов Узбекистана. Eurasian Journal of Applied Engineering and Technology (EJAET), 123(2).

14.Bolikulovich, K. M., & Pulatovich, M. B. (2022). HEAT-SHIELDING QUALITIES AND METHODS FOR ASSESSING THE HEAT-SHIELDING QUALITIES OF WINDOW BLOCKS AND THEIR JUNCTION NODE WITH WALLS. Web of Scientist: International Scientific Research Journal, 3(11), 829-840.

Downloads

Published

2026-10-21